Cannxi là khoáng chất có nhiều chức năng quan trọng đối với cơ thể. Chức năng được nhiều người biết đến nhất là canxi tham gia vào cấu trúc của xương và răng, là những bộ phận tạo khung – giúp chống đỡ và tạo nên vẻ ngời sáng, nét cân đối của một con người. Canxi còn tham gia hình thành thromboplastin, thrombin, fibrin giúp quá trình đông máu diễn ra thuận lợi và tham gia vào hoạt động dẫn truyền thần kinh lẫn quá trình co cơ.

Hấp thu canxi từ bữa ăn vào cơ thể dao động từ 10 đến 60% do phụ thuộc vào các yếu tố tuổi, giới tính, tình trạng thiếu – đủ của can xi trong cơ thể, loại muối can xi trong khẩu phần, các thực phẩm ăn vào cùng lúc với canxi và sự toàn vẹn của đường tiêu hóa.

Tuổi, giới tính và sự toàn vẹn của đường tiêu hóa là những yếu tố khó kiểm soát, nhưng chọn loại canxi cung cấp cho cơ thể, chọn lựa các yếu tố giúp canxi được hấp thu tốt và tránh những yếu tố hạn chế hấp thu canxi vào cơ thể là những điều có thể làm.Những yếu tố giúp tăng hấp thu canxi vào cơ thể bao gồm:

  • Vitamin D giúp tăng hấp thu canxi vào cơ thể từ 10 đến 30%.
  • Môi trường acid giúp canxi hòa tan tốt dẫn đến hấp thu tối ưu.
  • Lysin và đường lactose làm tăng hấp thu canxi từ 33 đến 48%.
  • Canxi hữu cơ hấp thu tốt hơn can xi vô cơ.
  • Canxi Nano có kích thước siêu nhỏ (qua ứng dụng công nghệ Nano) dễ hấp thu hơn các loại can xi thông thường.
  • Canxi uống vào buổi sáng sẽ hấp thu tốt.

Ngược lại, sự hấp thu canxi vào cơ thể sẽ kém đi bởi những yếu tố sau:

  • Khẩu phần có nhiều muối và nhiều thực phẩm giàu đạm (thịt, cá, tép,…).
  • Có nhiều acid oxalic trong bữa ăn (acid oxalic có nhiều trong rau muống, rau giền, bầu, cà rốt, măng tre, hạt điều, hạt hạnh nhân…)
  • Khẩu phần có nhiều acid phytic (các loại đậu, ngũ cốc, hạt hạnh nhân, cám gạo, cám lúa mì, quả óc chó…)
  • Lượng chất xơ cao trong khấu phần.
  • Hiện tượng tăng nhu động ruột (tiêu chảy, sử dụng các loại thuốc làm tăng nhu động ruột…) làm giảm thời gian lưu của thức ăn trong ruột dẫn đến kém hấp thu.
  • Ít vận động thể lực hoặc sử dụng nhiều trà, cà phê cũng làm tăng đào thải canxi.

Hiện tại, khẩu phần ăn của người Việt chỉ đáp ứng được 50% nhu cầu canxi mỗi ngày. Cung ứng không đủ hàm lượng canxi theo khuyến nghị sẽ dẫn đến nhiều hậu quả nghiêm trọng, đặc biệt là ở người tuổi cao, phụ nữ tiền mãn kinh hoặc đã mãn kinh, thiếu canxi làm giảm trọng lượng xương dẫn tới bệnh xốp xương, loãng xương gây đau đớn, dễ gãy xương, hạn chế đi lại…ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

Dùng sữa để bổ sung canxi cho cơ thể là lựa chọn của nhiều người. Tuy nhiên, để giữ được vóc dáng cân đối và tận dụng tối đa lượng canxi trong sữa thì cần lưu ý đến các tiêu chí sau khi chọn sữa:

  • Năng lượng cung cấp cho mỗi ly sữa (200ml) chỉ nên bằng 5% tổng nhu cầu năng lượng cả ngày (tương đương 100 đến 120 kcal), nhằm hạn chế việc tăng cân khi thêm 400ml sữa vào khẩu phần ăn hàng ngày.
  • Trong sữa cần có các yếu tố hỗ trợ hấp thu canxi, như: lysine, vitamin D, vitamin K2.
  • Sữa được bổ sung dạng canxi nano thay cho các dạng canxi khác.
  • Tỷ lệ canxi/phốt pho (Ca/P) tối thiểu là > 0,8.

                                                Nguồn: BSCK1. Nguyễn Thị Ngọc Hương